Nɨnɨ Porɨhonɨne. Kɨraisɨ Jisaasihomɨ pɨwɨha kopɨ awusaitandɨ 
Autaahaatɨho gaatatɨ nanɨmaatɨ nanɨmahanatɨ natanoaasisɨhonɨne. Sandɨ 
Autaahaatɨho sawaho gwɨnyaatɨ maaritindɨhandaahɨ nɨngi nanɨmahanatɨ 
natanoaasisɨhonɨne. Aihɨ nɨnɨ nyamɨ naisoho Sosɨtenesiho nyamatiyatɨ 
Kɨraisihopɨ gɨwunyaasɨhoaisatɨ ko nɨngisatɨ maasɨ bindɨhaawɨ gaahure 
satahaato.
Isɨ nisɨ naisɨhiyaatɨ nisataiwɨ Kɨraisihopɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaate, nɨnɨ 
sangisenda napɨtɨ pɨwɨha ausaatɨ kasatohɨtɨhandapɨ gisunyaatɨtaise. Amɨ 
nɨnɨhɨ sangisenda napɨtɨ jasotɨ Autaahaatɨhomɨ pɨwɨha noaasandihɨ sahɨ 
wɨndɨ atɨhomiwɨ wɨndɨ gɨmunyaapɨha ausaatɨ sangi aimɨ kasatohura 
isɨhiya amɨtɨhaisahiya pɨwɨha awaiwaiwa nawɨhaiwɨ nga watɨpɨhiya 
katohɨpatamataindɨha kasatataamaayo. Owetise.
Nisɨ naisɨhiyaate, amɨ nɨnɨhɨ sangi nehɨ isɨhiya maapɨ 
yapɨpatambɨhiyaatisamataindɨ pɨwɨha kasato jɨhɨ namasatɨ nɨnɨ napɨtɨ 
sangi jasonɨhoturo. Isɨhiya Autaahaatɨhomɨ Itɨpɨho kiyaamɨ omaŋɨtɨtɨhɨ 
bindata iwinjatihɨ kɨretɨ daiwɨ bimohiyɨhiyai kaundohɨpatamataindɨ 
sangi nɨnɨ wɨndɨ kamaasato. Amɨ sahɨ wanɨ kiyaatɨnɨhɨ nisɨ pɨwɨha 
Kɨraisihopɨ kasatohɨha atiwɨ kopɨ gɨwunyaawaawɨ metɨhonya sangɨhonya 
wanɨ kiyaisɨnɨhɨ saniya namohiyɨhiyaamataiwɨhiyaatɨtiho. Aiwɨ amɨ 
metɨhonya wapaapɨ gɨmunyaahohɨpatamataiwɨ sahɨ satɨwɨ nyahɨ kɨmba nga 
kaitɨhaawɨ Kɨraisiho maaritimbɨpaare o amɨ sapaarɨ nyahɨ wɨndɨ 
kamaitɨhaawɨ ko maarɨmitimbɨpe tɨwɨ sangi sangɨ nasesɨpatahiyaatɨtiho.
Sangi biyatɨ nyapɨ gɨsunyaatɨtandɨ nɨnɨ sandɨ kasatɨtaato. Nyahɨ 
Kɨraisihomɨ otɨpɨpatɨhiyaanɨnɨ ko natanyoaasisawɨhiyaanɨne. Iyatɨ amɨ 
ko Autaahaatɨho isɨhiyai wɨndɨ netɨ namunjahaiwa noaasandiwaiwa 
nyamɨhetɨ ahotanɨhɨ jaawa bindɨhaawɨ isɨhiyai kaundɨtɨhaawɨ namɨhanatɨ 
ahɨnyihɨhiyaane.
Samɨ otɨhatɨhɨ wɨndɨ apɨpaahɨ maipɨhandɨ akɨtɨnɨhɨ noaipasɨhɨ isɨhiya 
nesi kanɨwɨ amɨ nɨngi kandawaatopo. Kandauhɨ nɨnɨ atindɨ netaayo. Sandɨ 
siyahandapɨto. Utaaho wo tɨtɨhɨ komɨ sapɨhomɨ apwaataatɨ sanaatɨ sisɨ 
wihɨnɨhaati nasisoaarɨ isɨwatɨ kaatisatɨ maasɨ nanotɨ bindataise 
tauhɨto. So utaaso maipɨhatɨ isɨhiya Autaahaatɨhopɨ wɨndɨ 
gɨmaawunyaapɨhiyaisangi wɨndɨ kamaiwɨhatɨ apɨpaahɨ maipɨhatɨ kiyataise. 
Ko jinjapɨhɨ sapɨhomɨ apwaataati ahiya nanotaise.
Nɨnɨ wanɨ amɨ sahɨ wɨndɨ kaiwɨ bimohɨtɨhandapɨ kasatɨtandiyo. Sahɨ 
Autaahaatɨhomɨ isɨhiyaatɨ Kɨraisihopɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaatamɨ wurɨ 
wapaapɨ sapa nisɨhe nisɨhenɨmɨ itɨhɨnnamaamɨ kuramɨ wo pɨwɨha ka nesi 
isɨhiya pɨwɨha atiwɨ nepɨ tipɨtapaapɨ soŋɨ sapaamɨ satɨhoŋe soŋɨ 
sapaamɨ satɨhoŋɨmaahe undɨtaatɨwɨhiyaapɨ namone, isɨhiya Autaahaatɨhopɨ 
gɨmaawunyaatahiyaamɨ ndɨheto. Siyatɨ tɨtɨhɨmetɨhandɨ kaitaatɨmɨ maipe. 
Saimɨ kamaimɨ nehɨ Autaahaatɨhopɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaamɨ usa baiwɨ 
amɨtɨha nusesɨpata gɨwunyaatahiyai kaundɨmise kiya nuwɨ kurisawɨ bɨpisɨ 
bindawa pɨwaatɨwɨ mmonɨwɨ kɨmoŋɨ kɨmbaamɨ satɨhoŋe kɨmoŋɨ kɨmbaamɨ 
satɨhoŋɨmaahe undɨwɨ kaundɨto.
Sahɨ nisapɨ utɨpɨho jɨpatɨpaiwɨ nanɨsenɨhohɨwaiwaapɨ wanɨ wihoaaŋɨha 
kasatɨtandiyo. Isɨ wanɨ namasatɨ jɨhɨ satɨwɨ gɨwunyaahohiyɨhiya usɨhiya 
asɨhiya namaatɨndaatɨwɨ gaaro e sandɨ maipo ndɨwɨ nanɨsenɨhohɨtɨhandapɨ 
wihoaaŋɨha kɨmaasɨ sandɨ kasatɨtaano. Utaaho wo apopaati netɨ wɨmiratɨ 
nehɨ bindataataahɨ sandɨhɨ tɨtɨhe.
Sahɨ pɨwɨha kohasɨpɨho autaahaatɨho jaiwɨtahoai tipɨ tɨhɨwɨ nunyawɨhapa 
Kɨraisihopɨ gɨwunyaahohiyɨhiya nawɨho nunyawɨ nepɨ nandaatɨwo tɨwɨ 
nasenɨhohɨhaapɨ wihoaaŋɨha kɨmaasɨ kasatɨtaano. Sahɨ satawaatopo, nyahɨ 
Autaahaatɨhopɨ gɨwunyaawaahiyaane tawaatopo. Sandɨhɨ tɨtɨhe. Nyahɨ 
Autaahaatɨhopɨ gɨwunyaawaahiyaanɨnɨ amɨ Autaahaatɨhopɨ 
gɨmaawunyaahohiyɨhiyaamɨ gwɨnyaahohɨwaiwaisɨ nusatipɨhaawa 
gwɨnyaawaahiyaanɨne. Iyataahandɨ kandɨ amɨ wo nɨnɨ nisaahoya 
gɨwunyaahohiyɨhiyai nusatipɨhaatɨ nɨnɨ waatɨ gɨwunyaatɨhonɨnisɨ nisɨha 
atɨnitaatɨwe tatɨ sawaho namimaatane. Iyataatɨ amɨ gɨwunyaasɨho amɨ 
gɨmaawunyaahohiyɨhiyaisɨ maarɨho nunyatɨ andɨtɨwiwatɨ Autaahaatɨhopɨ 
gɨwunyaatɨtandɨ biyatɨ kaundataataahɨ amɨ sandɨhɨ apɨpaahɨ gaahate.
Nɨngisɨ usa namaanimbɨpuwɨtaapo owetise. Nisɨ gwɨnyaatɨ maaritohɨpɨpa 
kaindɨ nandapa waapoho nando. Kɨraisiho komɨ pɨwɨha awusaitandɨ 
natanoaasihɨ napɨtɨhonɨne, nehɨ nɨngisɨ napɨtɨhonɨnɨmaahe. Siyatɨ 
natanoaasihɨ nasonɨhandɨ kandɨ sahɨ satawaatopo, Kɨraisiho komɨ 
otɨpɨpatapɨ natausaasihɨhomaahe tawaatopo. Iyataatɨ amɨ nɨnɨhɨ 
Kɨraisihoai tɨtɨhɨ nisɨ ndɨhaara usonɨtɨhonɨne. Usonɨtɨhonɨnɨtihɨhandɨ 
kandɨ amɨ sahɨ nisapɨ ko Kɨraaisihoai mausonahoe tawaatopo. Kɨraisiho 
sapɨ natanoaasihɨ napɨtɨ pɨwɨha ausaatɨ kasatonɨhɨ sahɨ Kɨraisihopɨ 
gɨwunyaawaayopo.
Nisɨ naisɨhiyaatɨ nisataiwɨ Kɨraisihopɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaate, nyamɨ 
asoya asisa jɨhura Mosesiho numwaasi napihɨ yapɨpatɨ Isipɨhanda namasi 
nasohiyɨhiyai nusoaipatɨ kawimatiwaiwaapɨ sahɨ wɨndɨ nanɨpimaamatɨwɨse. 
Siya nyamɨ asoya asisa jɨhura Isɨraherɨhiya kiyaisɨ Autaahaatɨho 
tuwipatɨ netɨ numwaasatɨ nurɨpapɨhatɨ iwinjaatotɨ daihɨra netɨ nunjihɨ 
katɨhɨ daimɨ nasawaayopo. Aiwɨ amɨ Autaahaatɨho Durɨhɨrɨhɨ Amatenɨhɨrɨ 
netɨ nasɨpatɨ wihɨwihoaaŋemasɨhɨ otɨhamwaaŋɨ nipiyaipasɨhɨ kɨra 
ikwaahɨrɨhɨra itɨpapɨ nahaitawaayopo.
Amɨ Kɨraisiho kairɨhɨretɨ nɨnɨ mmonɨtɨ netɨ komɨ kaipatɨ katɨ 
kiyataayo. Isɨ amɨ sahɨ nɨnɨ Kɨraisihomɨhatɨ netɨ nisɨ kiyohɨpatɨ katɨ 
kɨretɨ kaiwɨ nɨngisɨ nanipinjawɨse.
Nisɨ naisɨhiyaate, Autaahaatɨhomɨ Itɨpɨho isɨhiyaamɨhetɨ napitiyatɨ 
kiyataise ndɨwɨ nanɨsenɨhohɨhaapɨ wihoaaŋɨha Itɨpɨho siyatɨ otɨpɨpatɨ 
isɨhiyai kɨhatɨ kɨhatɨ numwihɨ kiyawaayopo ndɨ kasatɨtandiyo.
Sahɨ gwɨnyaitaatɨwɨha nɨnɨ nɨwahonisapɨ nehɨ namɨhandɨha sandɨ 
kasatɨtaano. Pɨwɨha nɨnɨ wɨndɨ pɨwaamandɨha usaamɨhaaraahunɨ amɨ 
Autaahaatɨhomɨ otɨpɨpatɨhiya yamɨhapataatɨhɨ bimohiyɨhiyaamɨ pɨwɨha 
pɨwaatohɨhaaraahunɨ amɨ nɨngisangisɨ pɨwandaahandɨ kandɨ isɨhiyaisɨ 
nɨnɨ maarɨho napaitɨtɨ namunyataataahɨ nisɨ pɨwɨha usaamɨhaara 
pɨwaatotɨhandɨ otɨpɨho kapaparɨhɨrɨ ŋuŋaatatɨ gaatatɨ owetipatamatiyatɨ 
nisɨ pɨwɨha pɨwaatohɨwaiwa notɨ owendaise.
Isɨhiyaisɨ sahɨ maarɨho napaitɨwɨ numwɨtaatɨwɨhandɨ anɨtiwɨ isɨwatɨmɨ 
nuwɨse. Isɨhiyaisɨ maarɨho numwɨtaatɨwɨhandɨ isɨwatawaawɨ amɨ 
otɨpɨpatapɨ watɨpɨhandɨ gɨwunyaahohiyɨhiyai Autaahaatɨhomɨ Itɨpɨho 
numwindɨhandamɨhandɨ sangisangi naitaatɨwɨhandapɨ pɨhɨtɨwɨ gwɨnyaapɨse. 
Sandɨ Autaahaatɨhomɨ pɨwɨha atiwɨ nepɨ isɨhiyai kaundɨtaatɨwɨhandapɨ 
Kɨraisihoai nunjendaatɨwɨto. Ko Itɨpɨhoraahɨ watɨpɨhandɨ nasamɨtando.
Nisɨ naisɨhiyaatɨ nisataiwɨ Kɨraisihopɨ gɨwunyaahohiyɨhiyaate, nɨnɨ 
Autaahaatɨhomɨ pɨwɨha gaaha wanɨha Kɨraisihopɨtɨha aimɨ napɨtɨ 
kandɨsasotɨhaapɨ sahɨ gwɨnyaapɨse. Nɨnɨ ka nesipɨtɨ kandisasonɨhɨ amɨ 
sahɨ atiwɨ nepɨ aimɨ gwɨnyaapɨhiyaate. Atiwɨ nepɨ pɨwɨha ketɨ 
andɨtitɨwɨ bitotawaayopo.
